Projekty zakończone w latach 2020-2024
COLLARIS Network: COLLaborative network on unmanned AeRIal Systems
Postęp naukowy oraz szybko rozwijająca się technologia dronów wraz z rozwojem ich zastosowań stały się dziś nieodzowne na wszystkich etapach cyklu zarządzania ryzykiem podczas klęsk żywiołowych. COLLARIS to inicjatywa powstała na rzecz budowania potencjału zrównoważonej europejskiej sieci wiedzy naukowej, inżynieryjnej i specjalistycznej dla użytkowników związanych z bezzałogowymi systemami powietrznymi (UAS) w zakresie ochrony ludności i reagowania na klęski żywiołowe. Program COLLARIS obejmował następujące obszary tematyczne:
- Identyfikacja i udostępnianie procedur operacyjnych, zdobytych doświadczeń i najlepszych praktyk związanych z wykorzystaniem bezzałogowych systemów powietrznych
- zarządzanie wyzwaniami związanymi z zarządzaniem ruchem lotniczym, rozwiązanymi i praktykami operacyjnymi
- pozyskiwanie rozwiązań do analizy i udostępniania danych, a także systemów pomocniczych (np. symulatorów)
- opracowywanie metod zwiększania kompetencji użytkowników końcowych
- przewidywanie nowych rozwiązań i scenariuszy przyszłych zastosowań w celu określenia przyszłych potrzeb i luk, możliwości technologicznych i ich potencjalnych zastosowań
Ogólna koncepcja projektu COLLARIS opierała się na dwóch założeniach:
- Możliwości techniczne związane z bezzałogowymi systemami powietrznymi, jak również zakres ich zastosowania do celów ochrony ludności i zarządzania kryzysowego będą się szybko rozwijały;
- Luka między tymi nowo utworzonymi zdolnościami technicznymi a praktykami operacyjnymi w zakresie ochrony ludności, które z nich nie korzystają, pozostanie stałym wyzwaniem.
W związku z powyższym istnieje wyraźna potrzeba stworzenia stabilnego, długoterminowego mechanizmu wspierania społeczności zajmującej się ochroną ludności w stopniowym wdrażaniu innowacji, które umożliwią rozwój systemów bezzałogowych. Społeczność projektu COLLARIS wniosła istotny wkład w osiągnięcie tego celu.
COLLARIS zaoferował platformę sieciową, w ramach unijnej sieci wiedzy o ochronie ludności, służącą wymianie informacji i eksperymentowaniu z zaawansowanymi koncepcjami bezzałogowych systemów powietrznych do reagowania na katastrofy i zarządzania kryzysowego. Działaniom tym towarzyszyły warsztaty tematyczne, webinaria i moderowane dyskusje, a także testy i szkolenia, mające na celu zwiększenie efektywności operacji bezzałogowych statków powietrznych poprzez przybliżenie wiedzy do wykorzystania operacyjnego.
Strona internetowa projektu COLLARIS
Sieć COLLARIS była koordynowana przez Centrum Informacji Kryzysowej CBK PAN(PL), wraz z MSB (SE), Valabre (FR), DCNA (AT) and KIOS (CY) jako konsorcjantami.
Projekt "Sieć COLLARIS: współpraca dotycząca bezzałogowych statków powietrznych" współfinansowany ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego w ramach programu „Projekty Międzynarodowe Współfinansowane” na rok 2024, w kwocie 125 829,00 zł. Całkowita wartość projektu 932 066,00 zł.
Czas trwania: styczeń 2023 - grudzień 2024
Innowacje w ograniczaniu ryzyka katastrof
Polskie Rządowe Centrum Bezpieczeństwa (RCB), Polskie Centrum Informacji Kryzysowej (CIK CBK PAN) i Norweski Dyrektoriat Ochrony Ludności (DSB) zrealizowały wspólny projekt dotyczący innowacji w ograniczaniu ryzyka katastrof w kontekście śródokresowego przeglądu wdrażania ram z Sendai dotyczących ograniczania ryzyka katastrof w latach 2015-2030. Działania koncentrowały się na organizacji międzynarodowej konferencji i przygotowaniu powiązanych raportów tematycznych.
Międzynarodowa konferencja Innowacje w zapobieganiu katastrofom: wyzwania, rozwiązania i możliwości odbyła się w dniach 9-11 maja 2023 r. w Krakowie. Zgromadziła ona specjalistów ds. zarządzania kryzysowego, ratowników, naukowców, władze lokalne i przedstawicieli sektora prywatnego z Norwegii, Polski i 30 innych krajów.
W ciągu trzech dni 36 panelistów reprezentujących organizacje międzynarodowe (UNDRR, OECD, CBSS, ESA), Unię Europejską (DG ECHO, EUSPA), rządy (w tym Polskę, Portugalię i USA), środowisko akademickie (PAN, UW), sektor prywatny i władze lokalne (miasta Kraków i Wrocław (PL) oraz Stavanger (NO)) zabrało głos, aby podzielić się swoimi doświadczeniami i omówić możliwą współpracę.
Partnerzy projektu przygotowali dwa raporty tematyczne w oparciu o swoją wiedzę i wyniki konferencji.
"Innovation in Disaster Prevention – post conference paper" zawiera szeroki przegląd zagadnień omawianych podczas wydarzenia, osadzonych w szerszym kontekście ogólnoeuropejskim. Raport koncentruje się na: aktualnych wyzwaniach, rozwiązaniach, w szczególności innowacyjnych technologiach, możliwościach w zakresie innowacji i dostępnych mechanizmach finansowania.
Raport "Geoinformation for crisis management: guidelines and examples" podzielony jest na dwie części. Pierwsza część ogólna obejmuje takie zagadnienia, jak źródła danych GIS, obszary zastosowań do celów zarządzania kryzysowego, możliwe mechanizmy wsparcia, struktury eksperckie i organizacje. Druga część raportu zawiera 12 różnych przypadków użycia, opisujących praktyczne przykłady udanego wdrożenia rozwiązań opartych na GIS, aby pomóc w rozwiązywaniu wyzwań stojących przed administracją publiczną na poziomie krajowym i/lub regionalnym.
Międzynarodowa konferencja dot. przeciwdziałania katastrofom finansowana była ze środków Funduszu Współpracy Dwustronnej w ramach Mechanizmu Finansowego EOG 2014-2021 i Norweskiego Mechanizmu Finansowego 2014-2021 w ramach obszaru programowego 23 - Zapobieganie klęskom żywiołowym i gotowość na ich wystąpienie.
Czas trwania: lipiec 2022 – czerwiec 2023.
ProSPeReS - Protection System for large gatherings of People in Religious Sites
Projekt ProSPeReS koncentruje się na ochronie miejsc kultu religijnego przed atakami terrorystycznymi. Został wybrany przez Komisję Europejską do dofinansowania z Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego – Policja na lata 2014-2020 (ISFP). Jest to specjalny fundusz, którego celem jest realizacja strategii bezpieczeństwa wewnętrznego, współpraca w zakresie egzekwowania prawa i zarządzania granicami zewnętrznymi Unii Europejskiej.
Miejsca kultu religijnego są uważane za szczególnie podatne na ataki ze względu na ich dostępność i fakt, że zazwyczaj stosuje się ograniczone środki bezpieczeństwa. W ostatnich latach ekstremiści atakowali miejsca kultu religijnego różnych wyznań. Informacje zwrotne zebrane od instytucji i władz religijnych sugerują, że istnieje coraz większe zaniepokojenie wywołane zagrożeniami i należy zapewnić równowagę między bezpieczeństwem a zachowaniem otwartego charakteru miejsc kultu religijnego.
Dlatego też projekt ma na celu podniesienie poziomu ochrony w miejscach kultu poprzez nawiązanie bliskiej współpracy naukowców, ekspertów i praktyków bezpieczeństwa, służb publicznych i instytucji wyznaniowych (reprezentujących Kościół Katolicki, Grecko-prawosławny i Gminę Wyznaniową Żydowską) dla przygotowania kompleksowego systemu ochrony. System obejmie środki na rzecz zwiększenia prewencji, ochrony, odstraszania i reagowania na różnego rodzaju zagrożenia i incydenty terrorystyczne, które mogą wystąpić w miejscach kultu religijnego, w tym ataki z użyciem środków CBRN. Działania zakładają stworzenie zestawu „szytych na miarę” szablonów, narzędzi, procedur, sprzętu, usprawnień infrastruktury zgodnie z „bezpieczeństwem w projektowaniu” oraz procedur i zasad współpracy ze służbami publicznymi.
Wdrożenie systemu zostanie usprawnione poprzez przygotowanie i zainicjowanie szkoleń modułowych, w tym z elementami e-Learningu i wirtualnej rzeczywistości, mających zastosowanie w różnych typach edukacji w strukturach religijnych; prowadzenie ćwiczeń na dużą skalę; oraz prowadzenie ogólnoeuropejskiej kampanii uświadamiającej skierowanej do przywódców religijnych, wyznawców i ogółu społeczeństwa. Znaczący wpływ projektu na poziomie europejskim wydaje się możliwy do osiągnięcia dzięki konsultowaniu koncepcji projektu z wpływowymi organizacjami religijnymi i angażowaniu ich w konsorcjum, a także uzyskaniu bardzo pozytywnych opinii od międzynarodowych struktur religijnych, które potwierdziły trafność założeń projektu oraz chęć wspierania wprowadzenia systemu we wszystkich państwach członkowskich UE.
Podejście projektu polega na przygotowaniu odpowiedniego, dobrze zaadresowanego i sprawdzonego systemu ochrony oraz zapewnieniu korzyści dla ochrony miejsc kultu religijnego na poziomie całej UE poprzez współpracę między kluczowymi zainteresowanymi stronami.
Dlatego też w skład międzynarodowego konsorcjum wchodzi aż 18 partnerów z 6 krajów (Polski, Grecji, Słowacji, Cypru, Holandii, Finlandii) reprezentujących instytucje naukowe i eksperckie, służby publiczne takie jak policja, straż pożarna, zarządzanie kryzysowe i wreszcie użytkownicy końcowi – instytucje religijne i administratorzy miejsc kultu religijnego. Koordynatorem projektu jest Uniwersytet Łódzki.
Czas trwania: czerwiec 2020 – listopad 2023
Grant Agreement 101034230 — ProSPeReS — ISFP-2020-AG-PROTECT
Strona internetowa projektu PROSPERES
Film promocyjny projektu PROSPERES
USeEO - Custom EO Tools for Resilience Management in Poland
Projekt ten ma na celu opracowanie i walidację zestawu produktów informacyjnych opartych o dane satelitarne dostosowanych do konkretnych potrzeb różnych interesariuszy działających w sektorze bezpieczeństwa i zarządzania kryzysowego oraz zweryfikowanie faktycznej użyteczności i korzyści wynikających ze stosowania tych produktów.
Wskazane wstępnie przez użytkowników obszary zainteresowania projektu obejmują m.in.:
- wykrywanie szkód w obszarze sytuacji kryzysowej,
- monitorowanie zmian pokrycia terenu na obszarach zagrożonych,
- wykrywanie terenów narażonych na lokalne powodzie z wód podziemnych,
- monitoring pokrywy lodowej na rzekach z wykorzystaniem danych VHR,
- monitoring zasięgu wód z wykorzystaniem danych VHR,
- monitoring osiadania gruntu,
- połączenie różnych warstw informacyjnych w zintegrowaną możliwość oceny sytuacji zagrażających bezpieczeństwu ze szczególnym uwzględnieniem zarządzania odpornością na takie zdarzenia.
Dla każdego z wyżej wymienionych przypadków konsorcjum projektowe dostarczy zestaw niestandardowych produktów i usług cyfrowych w oparciu o dane obserwacji Ziemi (EO), które zostaną użyte i ocenione przez użytkowników z sektora zarządzania kryzysowego.
Dzięki ścisłej współpracy z użytkownikami końcowymi, konstruktywne informacje zwrotne na temat praktycznej użyteczności wymienionych produktów w sytuacjach kryzysowych i procesach decyzyjnych zostaną zebrane i przekształcone w pomocne informacje, aby jak najlepiej wspierać zastosowania obserwacji satelitarnych w zarządzaniu kryzysowym.
Oprócz opracowania i walidacji zestawu produktów informacyjnych i rozwiązań IT, wyniki projektu przyczynią się do:
- udowodnienia użyteczności danych EO zebranych w ramach unijnego programu Copernicus,
- opracowania ram współpracy między dostawcami technologii a użytkownikami końcowymi w dziedzinie zarządzania kryzysowego,
- wykazania, że dostęp do danych EO może być łatwy i intuicyjny dla osób zarządzających i monitorujących sytuacje kryzysowe,
- rozwijania produktów i usług opartych o dane satelitarne dostosowanych do potrzeb użytkowników, które można łatwo zintegrować z innymi narzędziami i istniejącymi systemami zarządzania,
- opracowania mapy drogowej dla przyszłych ulepszeń i bardziej zaawansowanego wdrażania danych EO,
- zademonstrowania możliwości rozszerzenia opracowanych rozwiązań opartych na EO na inne regiony i kraje.
Projekt realizowany jest w ramach programu Polish Industry Incentive Scheme w Europejskiej Agencji Kosmicznej. Lider konsorcjum to firma Astri Polska, a partnerami są Centrum Badań Kosmicznych PAN, Instytut Geodezji i Kartografii oraz Satim Sp. z o.o.
Czas trwania: maj 2021 - maj 2023.
HERoS - Reagowanie na sytuacje kryzysowe w aspekcie zdrowia publicznego
Celem projektu HERoS jest udoskonalenie systemowego reagowania na rozprzestrzenianie się epidemii koronawirusa, w tym także metod zapobiegania szerzeniu dezinformacji powodujących nieracjonalne zachowania społeczeństwa. Projekt będzie podzielony na dwa etapy. Pierwszy rozpocznie wielopłaszczyznowa analiza sytuacji, na podstawie której opracowane zostaną rekomendacje dla podmiotów bezpośrednio odpowiedzialnych za reagowanie na rozprzestrzenianie się epidemii: administracji państwowej, służby zdrowia, centrów zarządzania kryzysowego, logistyków. W drugiej fazie projekt skupi się na opracowaniu narzędzi i metod służących zapobieganiu i łagodzeniu skutków pandemii w przyszłości.
CIK CBK PAN jest odpowiedzialne za analizę i wizualizację danych obrazujących stan faktyczny oraz wyniki modelowania. HERoS realizowany jest w ramach międzynarodowego konsorcjum, którego koordynatorem jest Svenska Handelshogskolan z Finlandii. Poza CBK PAN i Finami w skład zespołu wchodzą: Technische Universiteit Delft (Holandia), Stichting VU (Holandia), The Open University (Wielka Brytania), NHG Consulting Oy (Finlandia), Squadron sp. z o.o. (Polska), Polskie Centrum Pomocy Międzynarodowej (Polska), ARTTIC (Francja), Associazione della Croce Rossa Italiana (Włochy), People-to-People Health Foundation (Project HOPE) (Macedonia Północna).
Czas trwania: 1 kwietnia 2020 – 31 marca 2023
Projekt otrzymał finansowanie z programu ramowego Unii Europejskiej w zakresie badań naukowych i innowacji Horyzont 2020 w ramach umowy o dofinansowanie nr 101003606.
Strona internetowa projektu HERoS
ARTION - Disaster Management Artificial Intelligence Knowledge Network
Celem projektu ARTION jest upowszechnianie wykorzystania algorytmów sztucznej inteligencji w zapobieganiu oraz zarządzaniu kryzysami i klęskami żywiołowymi. W tym celu projekt zamierza stworzyć sieć wymiany wiedzy, za pośrednictwem której wyznaczane będą kierunki rozwoju i wykorzystywania narzędzi SI przez służby ratownicze w Europie.
Projekt dostarczy następujące efekty:
- badania i rozwój w zakresie innowacji dla obszaru zarządzania kryzysowego, które wykorzystują sztuczną inteligencję,
- przeprowadzenie ćwiczeń terenowych w celu zebrania danych i wymiernej ewaluacji algorytmów,
- prowadzenie szkoleń oraz stworzenie przestrzeni wymiany wiedzy i doświadczeń sprzyjającej nawiązywaniu nowych partnerstw,
- otwarty portal wiedzy promujący uzyskane wyniki angażujący społeczność naukową oraz ekspertów.
Dzięki tak szerokiemu podejściu ARTION ma zbliżyć do siebie środowiska naukowe rozwijające sztuczną inteligencję oraz ekspertów z zakresu zarządzania kryzysowego, wspierać rozwój zdolności i budowę kompetencji służb ratowniczych w wykorzystywaniu rozwiązań AI, ułatwiać wymianę wiedzy i doświadczeń w tym obszarze oraz ukierunkować dalsze prace badawczo-rozwojowe nad praktycznym zastosowaniem sztucznej inteligencji we wszystkich fazach zarządzania kryzysowego.
Projekt realizowany jest przez międzynarodowe konsorcjum koordynowane przez KIOS Research and Innovation Center of Excellence (Cypr). Pozostali partnerzy to: Obrona Cywilna Cypru, Uniwersytet w Lille (Francja), CIK CBK PAN (Polska) oraz włoska Obrona Cywilna (region Sardynia).
Czas trwania: 18 miesięcy (2021-2022)
Strona internetowa projektu ARTION
System operacyjnego gromadzenia, udostępniania i promocji cyfrowej informacji satelitarnej o środowisku – Sat4Envi
Projekt „System operacyjnego gromadzenia udostępniania i promocji cyfrowej informacji satelitarnej o środowisku – Sat4Envi” jest projektem realizowanym przez Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej – Państwowy Instytut Badawczy we współpracy z Partnerami, którymi są: Centrum Badań Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk, Akademickie Centrum Komputerowe CYFRONET AGH oraz Polska Agencja Kosmiczna (PAK). Głównym celem projektu Sat4Envi jest udostępnienie satelitarnych danych programu Copernicus oraz danych pochodzących z innych satelitów środowiskowych i meteorologicznych.
W ramach projektu CBK PAN jest odpowiedzialne za:
- utworzenie Mobilnego Centrum Analizowania i Opracowywania Danych Satelitarnych (MCS), umożliwiającego efektywne wykorzystanie cyfrowych danych satelitarnych w zarządzaniu kryzysowym i ratownictwie. MCS pozwoli także na wdrożenie pilotażowego programu uczestnictwa specjalistów z zakresu wykorzystywania informacji satelitarnych z Centrum Informacji Kryzysowej CBK PAN celem zaspokojenia ich potrzeb operacyjnych,
- opracowanie i przeprowadzenie Programu Szkoleniowego dla użytkowników statutowych z obszaru zarządzania kryzysowego i ratownictwa, obejmującego pozyskiwanie, analizę i wykorzystanie danych satelitarnych,
- wsparcie użytkowników w zamawianiu, korzystaniu i interpretacji danych dostarczanych w ramach platformy Systemu Obsługi Klienta, ze szczególnym uwzględnieniem sfery zarządzania kryzysowego i ratownictwa.
Czas trwania: październik 2017 - wrzesień 2020 (marzec 2021)
Projekt jest realizowany w ramach Operacyjnego Programu Polska Cyfrowa.
Strona internetowa projektu Sat4Envi
Innowacje w zakresie zarządzania kryzysowego na rzecz zwiększenia europejskiej odporności na zagrożenia (DRIVER+)
Celem projektu jest stworzenie możliwości dostosowania europejskiego zarządzania kryzysowego do przyszłych wyzwań poprzez zastosowanie:
- rozproszonego europejskiego środowiska testowego w postaci połączonych ośrodków ćwiczeń i laboratoriów kryzysowych, w których użytkownicy, dostawcy technologii, naukowcy, decydenci i obywatele będą mogli wspólnie w sposób iteracyjny wypracowywać nowe rozwiązania;
- kompleksowego wachlarza rozwiązań technicznych i narzędzi, a także koncepcji operacyjnych i procedur przydatnych w zarządzaniu kryzysowym.
Środowisko testowe i zestaw nowych rozwiązań stanowią dwa z trzech głównych celów naukowo - technicznych, które tworzą misję projektu DRIVER +; trzecim celem jest poszerzenie wspólnego rozumienia procesu zarządzania kryzysowego w całej Europie.
Projekt dofinansowany ze środków 7. Programu Ramowego Unii Europejskiej w zakresie badań, rozwoju technologicznego oraz demonstracji w ramach umowy o dofinansowanie nr 607798 i ze środków finansowych na naukę w latach 2018-2020 przyznanych na realizację projektu międzynarodowego współfinansowanego.
Czas trwania: wrzesień 2017 - kwiecień 2020